dominacja komunizmu w świecie

Wojna domowa

Wiosną 1953 r. oddziały Pathet Lao wspierane przez Viet Minh dokonują inwazji na Laos. Wojskom kolonialnym udaje się odeprzeć atak, jednak komuniści zajmują leżącą na północnym-wschodzie prowincję Sam Neua, co rozpoczyna trwającą ponad 20 lat wojnę domową. Podczas konferencji w Genewie zdecydowano, że Laos zostanie krajem neutralnym i zobowiązano wszystkie obce wojska do opuszczenia jego granic. Zarówno Francuzi jak i Viet Minh wycofali się z terytorium Laosu, jednak Pathet Lao pozostało na zajętych przez siebie terenach, a dzięki pomocy płynącej z Wietnamu intensywnie zwiększało swe siły. Jednocześnie miejsce Francji zajęły Stany Zjednoczone, wspierając Królestwo Laosu. Pomimo zdecydowanego sprzeciwu USA, w 1956 r. zawarto porozumienie z Pathet Lao, na mocy którego uzyskało ono w 1957 r. 2 miejsca w rządzie (jedną z tek uzyskał Souphanouvong) w zamian za co Pathet Lao zgodziło się na oddanie zajmowanych przez siebie terenów i wcielenie swoich sił do armii. Integracja kraju przebiegła bez incydentów, jednak część oddziałów Pathet Lao uciekło do Wietnamu Północnego. W 1958 r. Souphanouvong, bazując na swej popularności i wzorując się na europejskich frontach ludowych, odniósł znaczący sukces w wyborach do Zgromadzenia Narodowego. W rezultacie Stany Zjednoczone zawieszają pomoc finansową dla Laosu. W efekcie powstałego kryzysu upada rząd. Ministrem zostaje Phuy Xananikôn, który aresztuje liderów Pathet Lao i oczyszcza administrację z ich zwolenników. Oddziały Pathet Lao wcielone do armii laotańskiej uciekają. W grudniu 1958 r. Wietnam Północny dokonuje aneksji kilku przygranicznych wiosek, a w następnych miesiącach armia wietnamska rozbija siły laotańskie na przygranicznych terenach i pozostawia tam oddziały Pathet Lao.

W efekcie kolejnych puczy armia Laosu została znacząco osłabiona, a w kraju powstały 3 ośrodki władzy: puczyści kapitana Kong Le opowiadający się za neutralnością Laosu i balansujący między dwoma pozostałymi siłami, rojaliści generała Phoumi wspierani przez amerykanów oraz Pathet Lao wspierana przez Wietnam Północny i ZSRR. Próby utworzenia rządu koalicyjnego ostatecznie się nie powiodły i w 1963 r. walki wybuchły ponownie. Siły neutralistów kapitana Le, pozbawione wsparcia z zewnątrz, podzieliły się przyłączając do jednego z pozostałych obozów. W latach 1964-1968 wojna domowa w Laosie była starciem pomiędzy wspieranymi przez USA siłami rządowymi, a wspieranym przez Wietnam Płn. Pathet Lao. W okresie od 1968 r.-1973 r. konflikt eskalował stając się starciem USA z Wietnamem Północnym. Wycofanie się wojsk amerykańskich z Wietnamu i zaangażowania w Indochinach zaowocowało zwycięstwem Pathet Lao 1975 r. 2 grudnia 1975 r. abdykuje król i zostaje powołana Laotańska Republika Ludowo-Demokratyczna.