dominacja komunizmu w świecie

Niemcy po II wojnie światowej

W 1945 r. zwycięzcy alianci (ZSRS, USA, Francja, Wielka Brytania) podzielili terytorium Niemiec (oraz Berlina) na 4 strefy okupacyjne. Strefy amerykańska i brytyjska zostały połączone już w 1947 r., tworząc tzw. Bizonię. W 1949 r. przyłączono do niej również francuską strefę okupacyjną, tworząc Trizonię, wkrótce przemianowaną na Republikę Federalną Niemiec (RFN). W tym samym roku ZSRS ze swojej strefy okupacyjnej utworzyło Niemiecką Republikę Demokratyczną (NRD). Wcześniej okupowany przez 4 mocarstwa Berlin stał się jednym z pierwszych miejsc konfrontacji świata demokratycznego z komunistycznym. W 1948-1949 Sowieci rozpoczęli blokadę Berlina Zachodniego, odcinając miasto od dostaw z lądu. Było to spowodowane reformą walutową w alianckiej strefie okupacyjnej i wprowadzeniem marki niemieckiej, bez uzgodnienia z ZSRS.

Alianci wspierali berlińczyków, wysyłając towary mostem powietrznym. Dwa państwa niemieckie powstały wobec braku możliwości osiągnięcia porozumienia między obiema stronami, dając rozpoczynając zimną wojnę.

Władzę w NRD sprawowała, powstała w 1946 r., Socjalistyczna Partia Jedności Niemiec (SED). Jej przywódcą od 1950 r. był Walter Ulbricht, który rozpoczął reformy zgodne z duchem stalinizmu: przeniesienie ciężaru gospodarki na przemysł ciężki, walkę z kościołem, kolektywizację rolnictwa, centralizacji władzy.

Po zakończeniu wojny na terenie radzieckiej strefy okupacyjnej utworzono obozy internowania dla nazistów. Korzystano z infrastruktury po niemieckich obozach koncentracyjnych (np. Buchenwald i Sachsenhausen), wzorowano się organizacyjnie na radzieckich gułagach. Jednak więziono w nich nie tylko nazistów. Trafiały tam także osoby sprzeciwiające się nowym komunistycznym porządkom, księża, inteligenci, przedsiębiorcy. W latach 1945-1950 w obozach internowano 120 000 - 180 000 osób, z czego 40 000 - 65 000 poniosło śmierć. 

Pierwsze lata istnienia NRD w zrujnowanych Niemczech były szczególnie trudne. W czerwcu 1953 r. wybuchł wielki strajk robotników, którzy zbuntowali się przeciwko kolejnym podwyżkom i zwiększeniu nakładów pracy. Ogarnął on ok. 600 zakładów pracy, a w niektórych miastach zajęto budynki publiczne. Na terenie NRD został wprowadzony stan wyjątkowy, a w wyniki tłumienia strajku przez Armię Radziecką, zginęło ponad 50 osób, a do aresztów trafiło ok. 13 000 osób.